Czy meble albo wyposażenie kuchni wchodzą w skład majątku wspólnego?

przez | 2 kwietnia 2020

Stosunki majątkowe między małżonkami są nieraz dość skomplikowane. W poprzednim wpisie wspomnieliśmy m.in. o tym, że przedmioty nabywane ze środków należących do majątku osobistego małżonka, również wejdą w skład majątku osobistego. Nie zawsze tak jednak będzie.

Kodeks rodzinny i opiekuńczy wśród przedmiotów majątkowych wyróżnia tzw. „przedmioty zwykłego urządzenia domowego służące do użytku obojga małżonków”. Zgodnie z regulacją kodeksową tego typu przedmioty majątkowe wchodzą zawsze do majątku wspólnego, nawet wtedy, gdy zostały nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkobierca lub darczyńca inaczej postanowił. To oznacza, że obowiązuje tu w przypadku darowizny lub spadkobrania odwrotna reguła niż w przypadku innych składników majątkowych.

Nieco odmienna sytuacja będzie jedynie, gdy zostały one nabyte przez jednego z małżonków przed zawarciem małżeństwa. Tak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia z dnia 4 grudnia 1973 r. (sygn. III CZP 77/73), w której wyraźnie wskazał, że „przedmioty zwykłego urządzenia domowego służące do użytku obojga małżonków nie są objęte wspólnością ustawową, jeżeli zostały nabyte przed powstaniem wspólności”.

No dobrze, ale o jakich przedmiotach może być mowa? Cóż to są za przedmioty „zwykłego urządzenia domowego”?

Niewątpliwie użyte sformułowanie wydaje się archaiczne, nie ma też zbyt rozwiniętego orzecznictwa dotyczącego tych składników majątkowych. Chodzi jednak o przedmioty, które są niezbędne do normalnego funkcjonowania gospodarstwa domowego, czyli np. wyposażenie domu. W skład tych przedmiotów wejdą zatem np. meble, wyposażenie kuchni, sprzęty RTV, dywany, elementy dekoracyjne, w tym także np. obrazy lub antyczne meble itp. Wydaje się, że jeśli małżonkowie posiadają kilka mieszkań, to opisywana zasada dotyczy wszystkich z nich.

Drugim warunkiem jest to, by były to urządzenia służące do użytku obojga małżonków. Nie można zatem wykluczyć sytuacji, iż pomimo otrzymania darowizny przedmiotu, który co do zasady służy gospodarstwu domowemu, ale w konkretnym przypadku mąż lub żona wykorzystują go wyłącznie na własne cele, co wynika np. z ich organizacji życia. W takim przypadku nie można mówić o wejściu przedmiotu do majątku wspólnego.

Wbrew pozorom przepis art. 34 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego może w pewnych przypadkach mieć istotne znacznie. W zależności od jego wykładni można bowiem rozważać zaliczenie do majątku wspólnego określonych składników majątkowych o znacznej wartości. Rozstrzygnięcie o ich przynależności może mieć niebagatelne znaczenie w przypadku sprawy o podział majątku. Nierzadko bowiem w stosunkach rodzinnych występuje dziedziczenie lub przekazywania w ramach darowizny wartościowych szaf, zegarów, obrazów, antyków i innych sprzętów, które posiadają niemałą wartość, a które mogą być uznane za przedmioty urządzenia domowego służące do użytku obojga małżonków.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *